جاهای دیدنی اسفراین؛ از شهر بلقیس تا روستای پلکانی رویین
به گزارش اخذ ویزا، جاهای دیدنی اسفراین از دیوارهای خشتی شهر تاریخی بلقیس تا کوچه های پلکانی رویین، شما را به تجربه های متفاوتی دعوت می نمایند. اینجا می توانید میان بقایای یک شهر کهن قدم بزنید، در روستاها سراغ دست بافته های محلی بروید یا زمانی را به گردش در دره ها و تماشای چشمه ها و آبشارها اختصاص دهید. اگر برای بازدید از جاهای دیدنی خراسان شمالی برنامه می ریزید، اسفراین فرصت آشنایی با تاریخ، طبیعت و زندگی روستایی این استان را در یک سفر فراهم می نماید.
اما کدام یک از مکان های تماشای اسفراین با زمان سفر و توان پیاده روی همراهانتان سازگارتر است؟ انتخاب میان یک بازدید کوتاه تاریخی و گشتی چند ساعته در کوهستان، به شناخت مسیر و شرایط مقصد احتیاج دارد. در این راهنما از مجله خبرنگاران ، جاذبه های تاریخی و طبیعی اسفراین را همراه با مسیر دسترسی، نکات بازدید و گزینه های اقامت می شناسید تا برنامه ای متناسب با فرصت و علاقه خود بچینید.
جاهای تماشای اسفراین در یک نگاه
برای انتخاب مقصد، ابتدا نوع گردش دلخواهتان را معین کنید. جدول زیر یاری می نماید میان بازدید تاریخی، روستاگردی و برنامه های طبیعت گردی انتخاب کنید.
| نوع گردش | مقصدهای پیشنهادی | نکته اصلی برای انتخاب |
|---|---|---|
| بازدید تاریخی | شهر تاریخی بلقیس | گردش در محوطه باستانی و تماشای معماری خشتی |
| روستاگردی و خرید صنایع دستی | رویین | کوچه های پلکانی و دست بافته های محلی؛ احتیاجمند توجه به شیب مسیر |
| گردش در مسیر باغ ها | میلانلو | انتخاب یک یا دو روستای معین پیش از حرکت |
| بازدید مذهبی و معماری | شاهزاده زید توی، باباقدرت | هماهنگی دسترسی به فضای داخلی بنا |
| تماشای منظره آب | سد بیدواز | توقف در نقاط مجاز برای عکاسی و تماشای منظره |
| آبشارگردی | دره جاج، دره زاری | آنالیز شرایط آب و مسیر پیاده روی؛ دره زاری فصلی است |
| کوه پیمایی و پیمایش دره | آبشار جم، دره کاویان | انتخاب مسیر متناسب با تجربه و تجهیزات گروه |
| شناخت حیات وحش | پارک ملی ساریگل | هماهنگی ورود و گردش با راهنمای آشنا به منطقه |
اسفراین کجاست؟
اسفراین در جنوب استان خراسان شمالی و جنوب شرقی بجنورد واقع شده است و مرکز شهرستان اسفراین است. این شهر در دامنه های جنوبی ارتفاعات آلاداغ و در مسیر ارتباطی بجنورد به سبزوار جای گرفته است؛ بنابراین می توانید بازدید از جاهای تماشای اسفراین را در برنامه سفری که از این دو شهر می گذرد، بگنجانید.
بجنورد حدود 68 کیلومتر با اسفراین فاصله دارد. اگر بدون خودروی شخصی سفر می کنید و از مبدا شما اتوبوس مناسبی به اسفراین وجود ندارد، می توانید گزینه های بلیط اتوبوس بجنورد را آنالیز و ادامه مسیر تا اسفراین را جداگانه هماهنگ کنید.
| شهر | فاصله جاده ای تقریبی تا اسفراین | زمان تقریبی سفر با خودرو |
|---|---|---|
| بجنورد | 68 کیلومتر | حدود 1 ساعت |
| مشهد | 265 کیلومتر | حدود 3 ساعت و 30 دقیقه تا 4 ساعت |
| شاهرود | 304 کیلومتر | حدود 4 تا 5 ساعت |
| گرگان | 352 کیلومتر | حدود 4 ساعت و 30 دقیقه تا 5 ساعت |
| سمنان | 481 کیلومتر | حدود 6 تا 7 ساعت |
تاریخچه شهر اسفراین
برای شناخت گذشته اسفراین، باید شهر امروزی را در کنار اسفراین کهن تصور کنید؛ شهری که بقایای آن امروز با نام شهر تاریخی بلقیس شناخته می گردد. پیشینه سکونت در اسفراین به اواخر دوره ساسانی و آغاز دوره اسلامی می رسد و زندگی شهری در آن تا انتها دوره صفوی ادامه داشته است. قرار گرفتن اسفراین در مسیر قدیمی جرجان به نیشابور، زمینه رفت وآمد و دادوستد را فراهم می کرد و این شهر در سده های میانی اسلامی رونق داشت.
تاریخ اسفراین با دوره های ویرانی و بازسازی گره خورده است. شهر کهن پس از حمله افغان ها در اوایل قرن هجدهم میلادی، جایگاه پیشین خود را از دست داد و سکونت در نزدیکی آن، به شکل گیری شهری نو انجامید. به همین علت، هنگام گردش میان جاذبه های تاریخی و گردشگری اسفراین، بخشی از گذشته شهر را بیرون از محدوده امروزی آن پیدا می کنید. شناخت این جابه جایی یاری می نماید بلقیس را فراتر از یک قلعه ببینید؛ جایی که زمانی خانه ها، بازار و زندگی روزمره مردم اسفراین را در خود جای می داد.
چشمه های اسفراین؛ توقفی کوتاه در بیدواز
اگر در برنامه بازدید از جاهای تماشای اسفراین به روستای بیدواز، در حدود 19 کیلومتری شرق شهر، می روید، می توانید گردش روستایی را با تماشا چشمه های آن همراه کنید:
- چشمه علی بره: در ابتدای ورودی روستا واقع شده است و می تواند نخستین توقف شما باشد.
- چشمه مسجد: از چشمه های بیدواز است؛ مسیر دسترسی عمومی آن را از اهالی بپرسید
- چشمه رشیدالدین بیدوازی: گزینه دیگری برای بازدید در همین روستاست که بهتر است نشانی دقیق آن را در محل جویا شوید.
آشنایی با مکان های تماشای اسفراین
برای گشت وگذار در اسفراین، می توانید از محوطه های تاریخی نزدیک شهر آغاز کنید و سپس سراغ روستاها و مسیرهای طبیعت گردی بروید. انتخاب مقصد به زمانی که در اختیار دارید و مقدار آمادگی همراهانتان برای پیاده روی بستگی دارد؛ به همین علت، در معرفی هر جاذبه، نکات لازم برای برنامه ریزی بازدید را هم می خوانید.
شهر تاریخی بلقیس | تماشای برج و باروهای خشتی در دل دشت
برج ها و دیوارهای بلند ارگ بلقیس، پیش از رسیدن به محوطه توجهتان را جلب می نمایند. برای آغاز بازدید، کمی دورتر بایستید و امتداد دیوارها و خندق پیرامون ارگ را دنبال کنید؛ از این زاویه، ساختار دفاعی بنا بهتر دیده می گردد. سپس در مسیر مجاز محوطه پیش بروید و به تفاوت مصالح و بخش های به جای مانده دقت کنید؛ خشت، چینه و آجر هرکدام در گوشه ای از این مجموعه دیده می شوند.
ارگ، شاخص ترین بخش بلقیس است، اما تمام تماشای های آن نیست. تپه منار، بقایای آب انبار و کوره سفالگری از دیگر اجزای این محوطه اند که تصویری از معماری و فعالیت های روزمره شهر قدیم به دست می دهند. هنگام ورود، مسیر بخش های قابل بازدید را معین کنید؛ گستردگی محوطه به معنی امکان ورود به تمام قسمت های آن نیست.
اگر به عکاسی از بناهای تاریخی علاقه دارید، در ساعت های ابتدایی بازدید، نور مایل می تواند بافت دیوارهای گلی را بهتر نشان دهد. برای گردش در محوطه نیز کفش راحت، آب و کلاه همراه داشته باشید و عکاسی را از روی مسیرهای معین انجام دهید؛ بالا رفتن از دیوارها هم به بنا آسیب می زند و هم خطر سقوط دارد.
- موقعیت: حدود 3 کیلومتری جنوب غربی شهر اسفراین
- زمان پیشنهادی برای برنامه ریزی: حدود یک تا یک ونیم ساعت برای گردش بدون عجله و عکاسی
- مناسب برای: علاقه مندان به معماری خشتی، محوطه های باستانی و عکاسی
- نکته دسترسی: برای همراهان دارای محدودیت حرکتی، پیش از ورود شرایط مسیر پیاده روی و بخش های قابل دسترسی را آنالیز کنید.
روستای رویین اسفراین | گشت نیم روزه میان خانه های پلکانی و دست بافته ها
اگر می خواهید چند ساعت از سفرتان را به روستاگردی اختصاص دهید، رویین را در برنامه بگذارید. این روستا در حدود 26 کیلومتری شمال اسفراین واقع شده است و خانه های پلکانی، کوچه های شیب دار و باغ های آن، فرصت گشتی متفاوت با بازدید از آثار تاریخی را فراهم می نمایند. چادرشب بافی هم بخشی از هویت رویین است؛ پس در کنار تماشای معماری، زمانی را برای آشنایی با دست بافته های روستا نگه دارید.
چطور برنامه بازدید را بچینیم؟
- رسیدن به روستا: از اسفراین وارد جاده بجنورد شوید و مسیر فرعی رویین را ادامه دهید.
- آغاز پیاده روی: خودرو را در محل مجاز و بدون مسدود کردن ورودی خانه ها بگذارید. گشت را از گذرهای عمومی آغاز کنید و اگر همراهانتان با شیب مسیر راحت اند، به کوچه های بالاتر بروید.
- تماشای بافت روستا: برای تماشا نحوه قرار گرفتن خانه ها روی دامنه، در طول مسیر چند بار به پشت سر نگاه کنید؛ منظره روستا با تغییر ارتفاع عوض می گردد.
- خرید دست بافته: اگر فروشگاه یا کارگاه بازی پیدا کردید، چادرشب ها، حوله ها و پارچه های محلی را ببینید.
منطقه گردشگری میلانلو | گردش در مسیر باغ ها و روستاها
میلانلو برای روزی مناسب است که می خواهید از شهر بیرون بزنید و با چند توقف کوتاه، از منظره باغ ها و دره های اطراف اسفراین لذت ببرید. این محدوده، چند روستا از جمله پرکانلو، سارکانلو، سرچشمه و اردغان را در بر می گیرد. باغ های امتداد رودخانه بیدواز، بخش مهمی از منظره آن را می سازند؛ مسیری که گردش در آن می تواند به میزان رسیدن به مقصد مجذوب کننده باشد.
برای رفتن به میلانلو، ابتدا روستای مقصد را انتخاب کنید. پرکانلو مرکز این دهستان است و می تواند نقطه آغاز جست وجوی مسیر باشد.
برای چیدن برنامه، این سه نکته به کارتان می آید:
- گردش کوتاه: یک روستا را مقصد اصلی بگذارید و توقف های بین راه را محدود کنید تا بیشتر وقتتان صرف رانندگی و پیدا کردن مسیر نگردد.
- پیک نیک: محل استراحت را پیش از پهن کردن زیرانداز آنالیز کنید؛ باغ های مسیر لزوما فضای عمومی نیستند و حاشیه رودخانه نیز، به ویژه هنگام احتمال بارندگی، محل مناسبی برای اتراق نیست.
- سفر بدون خودرو: از ابتدا رفت وبرگشت و مدت توقف را با راننده هماهنگ کنید؛ برنامه ای با چند روستای پراکنده به جابه جایی بیشتری احتیاج دارد.
آبشار دره جاج | مقصدی برای پیاده روی در طبیعت
اگر در برنامه سفرتان زمانی برای طبیعت گردی در نظر گرفته اید، آبشار دره جاج یکی از گزینه های تماشای اطراف اسفراین است. آب این آبشار از چشمه بالادست می آید و در دو پله، با ارتفاع مجموع حدود 40 متر، به دره می ریزد. تماشای این دو بخش در کنار دیواره های دره، مجذوب کنندهیت اصلی بازدید است.
مسیر دسترسی به آبشار:
- اسفراین تا روستای سست: حدود 6.5 کیلومتر.
- روستای سست تا آبشار: حدود 6 کیلومتر به سمت شمال شرق؛ این فاصله لزوما با خودرو قابل پیمایش نیست.
- ادامه مسیر پیاده: محل توقف خودرو، طول و سختی پیاده روی را پیش از حرکت با راهنمای محلی معین کنید.
- زمان بندی: زمان و توان همراهان را برای کل مسیر رفت وبرگشت در نظر بگیرید.
آبشار دره زاری | انتخابی وابسته به فصل و بارندگی
آبشار دره زاری حدود 30 متر ارتفاع دارد و فصلی است؛ بنابراین منظره آب جاری روی دیواره آن در تمام ماه های سال یکسان نیست. دره زاری در محدوده حفاظت شده سالوک قرار گرفته و راه دسترسی از جاده اسفراین به جاجرم و روستای چهارماران می گذرد. آبشار در حدود 6 کیلومتری شمال روستا واقع شده است.
آبشار جم یا سالوک | مقصدی برای کوه پیمایی
آبشار جم، با نام دیگر آبشار سالوک، در دامنه قله سالوک و ارتفاع حدود 2400 متری واقع شده است. رسیدن به این آبشار به کوه پیمایی احتیاج دارد؛ بنابراین آن را زمانی انتخاب کنید که پیمودن مسیر کوهستانی، بخشی از علاقه و برنامه سفرتان باشد. در زمستان، یخ زدن آبشار منظره متفاوتی ایجاد می نماید، اما دسترسی در این فصل به تجربه و تجهیزات زمستانی احتیاج دارد.
یکی از مسیرهای دسترسی از سمت روستای رختیان آغاز می گردد و پس از عبور از چشمه لوشی و محدوده سنگ دوقلوها، به پناهگاه سالوک می رسد. آبشار حدود یک کیلومتر با پناهگاه فاصله دارد. این مسیر شامل شیب و چند ساعت پیمایش است؛ پس رسیدن به روستا را انتها راه در نظر نگیرید.
امامزاده بابا قدرت | زیارتگاهی در دل تپه
ویژگی متفاوت امامزاده بابا قدرت، فضای دستکند آن است؛ بخشی از بنا با حفر تپه شکل گرفته و دالانی حدود 40 متر، ورودی را به اتاق گنبددار مزار متصل می نماید. هنگام بازدید، به پیوند دیواره های تراشیده شده با قسمت های ساخته شده بنا دقت کنید؛ همین ترکیب، باباقدرت را برای علاقه مندان به معماری هم تماشای می نماید. تاریخ دقیق ساخت مجموعه روشن نیست، بنابراین بهتر است آن را با قدمتی قطعی به یک دوره تاریخی محدود نکنیم.
پیش از ورود به دالان، شرایط روشنایی و کف مسیر را ببینید. اگر همراهتان با فضای بسته و راهروی طولانی راحت نیست، ابتدا شرایط داخل را آنالیز کنید تا درباره ادامه بازدید تصمیم بگیرد. برای این توقف، پیشنهاد می کنیم حدود 30 تا 45 دقیقه، جدا از زمان رفت وبرگشت، کنار بگذارید.
سد بیدواز | توقفی برای تماشای دریاچه و کوهستان
سد بیدواز در شمال شرقی اسفراین، روی رودخانه بیدواز ساخته شده است. منظره آب پشت سد در میان ارتفاعات، علت اصلی انتخاب این مقصد برای گردش و عکاسی است. اگر در مسیر بیدواز گشت می زنید، می توانید زمانی را به تماشای این منظره اختصاص دهید؛ البته دسترسی به نقاط اطراف مخزن باید مجاز باشد.
پارک ملی ساریگل | شناخت حیات وحش در زیستگاه طبیعی
ساریگل را زمانی در برنامه بگذارید که به تماشای حیات وحش و شناخت زیستگاه های کوهستانی علاقه دارید. این محدوده در شرق اسفراین قرار گرفته و زیستگاه قوچ و میش اوریال و پلنگ است. حضور این جانوران به معنی امکان مشاهده قطعی آن ها در یک بازدید نیست؛ مجذوب کنندهیت گشت می تواند در تماشا حرکت گله ها از دور، شناخت ردپاها و آشنایی با زندگی جانوران در طبیعت باشد.
دره کاویان | پیمایش میان صخره ها، آبشارها و حوضچه ها
دره کاویان در نزدیکی سد بیدواز واقع شده است و برای کسانی مجذوب کننده است که دوست دارند بخشی از سفرشان را به پیمایش دره اختصاص دهند. در امتداد مسیر، آبشارهای کوچک و حوضچه هایی دیده می شوند و برخی بخش ها به عبور از آب احتیاج دارند. پیش از انتخاب این مقصد، معین کنید تا کجای دره می خواهید پیش بروید؛ گشت در بخش ابتدایی با ادامه مسیر در میان موانع سنگی و آبگیرها، آمادگی یکسانی نمی خواهد.
برای دسترسی، نقطه آغاز پیمایش را با راهنمای آشنا به کاویان مشخص کنید. مسیر نزدیک سد بیدواز می تواند با تغییر سطح آب مخزن عوض گردد و عبور از ارتفاعات کناری را ضروری کند؛ بنابراین مسیر ذخیره شده یک سفر قدیمی، به تنهایی راهنمای کافی برای حرکت نیست.
برای آماده شدن، این نکات مخصوص پیمایش کاویان را در نظر بگیرید:
- کفشی انتخاب کنید که در حالت خیس هم روی پا محکم بماند.
- لباس خشک را داخل کیسه ضد آب بگذارید.
- نقطه برگشت را پیش از موانع سخت مشخص کنید.
برترین زمان بازدید از جاهای تماشای اسفراین
برای سفری که هم گردش تاریخی داشته باشد و هم روستاگردی، پیشنهاد ما اردیبهشت یا اوایل پاییز است؛ بازه هایی که می توانید دور از گرمای اوج تابستان و سرمای زمستان برنامه ریزی کنید. اسفراین تابستان های گرم و خشک و زمستان های سرد دارد، اما هوای شهر را نباید معیار تمام مقصدهای کوهستانی اطراف آن قرار دهید.
هتل ها و اقامتگاه های اسفراین
محل اقامت را بر اساس مقصدهای اصلی سفرتان انتخاب کنید. اگر بیشتر گشت هایتان در اسفراین و اطراف آن است، ماندن در همین محدوده رفت وآمد را کمتر می نماید. اقامت در رویین برای برنامه ای با محور روستاگردی مناسب است؛ بجنورد هم زمانی انتخاب کاربردی تری می گردد که بازدید از هر دو شهر را در برنامه داشته باشید.
اقامت در رویین | شب مانی نزدیک بافت روستا
هنگام رزرو ویلا و اقامتگاه در بافت پلکانی، فاصله پارکینگ، تعداد پله ها، سرویس اختصاصی، نوع جای خواب و امکان سفارش شام را آنالیز کنید.
هتل های بجنورد | مناسب برای سفر ترکیبی
بجنورد حدود 68 کیلومتر با اسفراین فاصله جاده ای دارد؛ بنابراین اقامت در آن، برای هر روز گردش در اسفراین حدود 136 کیلومتر رفت وبرگشت بین دو شهر به برنامه اضافه می نماید. فاصله در هتل تا مقصد بازدید، بسته به موقعیت هتل و جاذبه بیشتر یا کمتر خواهد بود.
برای رزرو هتل، این دو گزینه در بجنورد قابل آنالیز هستند:
- هتل داریوش بجنورد: 3 کیلومتری جاده بجنورد مشهد، روستای کلاغ آشیان
- هتل نگین بجنورد: میدان امام رضا
اسفراین را با فرصت کافی برای کشف کردن ببینید
برای کشف جاهای تماشای اسفراین، یک گشت تاریخی را با روستاگردی یا طبیعت گردی همراه کنید. برای سفر زمینی هم قیمت و ساعت حرکت اتوبوس های اسفراین را آنالیز کنید.
شما کدام تماشای اسفراین را پیشنهاد می کنید؟ تجربه سفرتان را در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید.
منبع: فلای تودی