پرونده شکست فیلم جزیره دکتر مورو و نقش وال کیلمر در آن - اخذ ویزا

فراوری فیلم جزیره دکتر مورو از همان روزهای نخست با حوادث غیرمنتظره و عجیب گره خورد. وقوع طوفانی سهمگین در لوکیشن استرالیا، خلق وخوی پیچیده و رفتارهای غیرقابل پیش بینی مارلون براندو و حواشی عجیب در میان عوامل، شانس پیروزیت اثر را به حداقل رساند. در میان این هرج ومرج، ریچارد استنلی از کار برکنار شد و جان فرانک هایمر (John Frankenheimer) راهنمایی پروژه را برعهده گرفت. فرانک هایمر کوشش کرد اوضاع را سامان دهد اما تنش میان او و بازیگران اصلی به ویژه وال کیلمر بسیار بالا بود. در نتیجه، فیلم در اکران سینمایی شکست تجاری سختی خورد و با واکنش بسیار منفی منتقدان روبه رو شد، هرچند بعدتر به یک کلاسیک فرقه ای بدل گشت.

روابط سرد و پرخاشگرانه میان وال کیلمر و کارگردان نو ضربه دیگری به فضای پشت صحنه زد. فرانک هایمر حتا در مصاحبه ای بیان کرد که حاضر نیست در فیلمی درباره زندگی خودش هم از کیلمر استفاده کند! با این حال، وال کیلمر سال ها بعد با نگاهی متفاوت و طنزآمیز به این تجربه فاجعه بار نگریست. دیوید تیولیس خاطره ای از آخرین پیغام کیلمر منتشر کرد که در آن نوشته بود: چه داستان شگفت انگیزی را با هم زندگی کردیم؛ یکی از بزرگ ترین داستان ها. این نگاه به ماجرا نشان می دهد که گاهی حضور در یک شکست تاریخی هم می تواند خاطره ای فراموش نشدنی بسازد.

علل اصلی فروپاشی یکی از بزرگ ترین پروژه های سینمایی دهه نود

تنش های رفتاری بازیگران و رفتارهای خرافی در ساختار فراوری فیلم جزیره دکتر مورو را می توان از زوایای روان شناختی و جامعه شناختی آنالیز کرد. بحران های روحی و خودشیفتگی بعضی چهره های سرشناس در کنار تغییرات مداوم فضا، نوعی فروپاشی ساختاری در گروه ایجاد نموده بود. گزارش ها نشان می دهند حتا رفتارهای مرتبط با جادوگری و خرافات به وسیله بعضی عوامل به چشم می خورد. این شرایط نشان داد چطور نابسامانی در مدیریت یک پروژه بزرگ، پتانسیل یک داستان عالی را کاملاً نابود می نماید. آنالیز علوم شناختی درباره رفتار انسان در شرایط فشار کاری شدید، دلایل سقوط چنین پروژه های پرهزینه ای را تا حد زیادی روشن می سازد.

اتفاقات عجیب لوکیشن ساخت اثر، بیشتر شبیه داستان های ماوراءالطبیعه یا فیلم های ترسناک بود تا یک فیلم برداری معمولی. طوفان های استوایی نیمی از تجهیزات را ویران کرد و به اصطلاح تصور جادوگری های ادعاشده به وسیله کارگردان اخراج شده، جوی سنگین بر فضای کار حاکم ساخت. عوامل فیلم در میان جنگل های بارانی استرالیا دچار سردرگمی شده بودند و رفتارهای عجیبی از خود بروز می دادند. مارلون براندو با گریم های بی ربط و سطلی روی سرش جلوی دوربین ظاهر می شد و دیالوگ هایش را به وسیله گوشی دریافت می کرد! این هرج ومرج بی نظیر، فضا را به حدی عجیب کرد که روایت آن پس از سال ها هنوز باورنکردنی است.

بازتاب ماجرای ساخت فیلم در مستندهای سینمایی

داستان شکست فیلم جزیره دکتر مورو چنان مجذوب کننده و باورنکردنی بود که سال ها بعد دستمایه ساخت یک مستند افشاگرانه نهاده شد. مستند ارواح گم شده: سفر شوم جزیره دکتر موروی ریچارد استنلی (Lost Souls) با جزئیات دقیق به آنالیز تمام زوایای این ساخت وساز نفرین شده پرداخت. رمان اولیه اچ. جی. ولز نقدی جدی بر پیوند زدن علم بدون اخلاق و دخالت در طبیعت بود، اما اثر سینمایی به نمونه ای واقعی از طغیان هوس های انسانی در دنیای هنر تبدیل شد. سینمادوستان اکنون این پروژه را نه به عنوان یک اثر پیروز علمی تخیلی، بلکه به عنوان سنبلی از پروژه های سینمایی ازدست رفته به یاد می آورند.

تجربه ساخت این اثر یادآور این واقعیت تاریخی است که سینما همواره در برابر رفتارهای غیرحرفه ای و غرور بی جا آسیب پذیر بوده است. برخورد دو نسل از بازیگران بزرگ یعنی مارلون براندو از سینمای کلاسیک و وال کیلمر از سینمای مدرن دهه نود، به جای خلق یک شاهکار، به تقابلی فرسایشی بدل شد. کیلمر که در آن سال ها پس از بازی در نقش بتمن به اوج معروفیت رسیده بود، رفتارهایی داشت که کار را برای تیم سخت تر می کرد.

مجذوب کنندهیت آنالیز شکست های بزرگ سینما همواره برای علاقه مندان به تاریخ هفت هنر باقی خواهد ماند.

نگاهی دوباره به یکی از جنجالی ترین آثار علمی تخیلی

مرور پرونده ساخت این اثر سینمایی نشان می دهد که گاهی حواشی پشت پرده یک فیلم، بسیار مجذوب کننده تر و خواندنی تر از فیلمنامه آن از آب درمی آید. آنچه در جنگل های استرالیا رخ داد درس بزرگی برای تهیه کنندگان هالیوود بود تا نقش مدیریت بحران را جدی تر بگیرند. اگرچه اثر نهایی نتوانست رضایت مخاطبان را جلب کند، اما خاطره آن در یاد بازیگران و دوستداران سینما ماندگار شد. داستان پرپیچ وخم جزیره دکتر مورو یادگاری عجیب از دهه نود میلادی است که همچنان سوژه ای مجذوب کننده برای تحلیل های سینمایی به شمار می رود.